WYROBY DLA BUDOWNICTWA – co Polska kupuje, a co sprzedaje. Proporcja 1 : 5,5

Jakimi wyrobami dopełniają rynek materiałów budowlanych w Polsce zagraniczni dostawcy? Skąd je sprowadzamy? Jakie są relacje między importem wyrobów dla budownictwa, a eksportem? O czym świadczy szybki wzrost eksportu wielu branż ...

Jakimi wyrobami dopełniają rynek materiałów budowlanych w Polsce zagraniczni dostawcy? Skąd je sprowadzamy? Jakie są relacje między importem wyrobów dla budownictwa, a eksportem? O czym świadczy szybki wzrost eksportu wielu branż wytwarzających w Polsce materiały budowlane?

Najważniejsze trendy
Jest więcej pytań, na które chciałoby poznać odpowiedź wielu budowlańców, niestety czeluści statystyki* są tak głębokie, że nie sposób spenetrować wszystkich podbranż, działów, sekcji itd. itp. oferujących ogromne bogactwo asortymentowe tego wszystkiego, co niezbędne na placach budowy czy przy remontach. Jednak nawet bardzo ogólne dane, które poniżej przedstawimy, mogą okazać się interesujące dla tych, którzy obracają się codziennie w obszarze sektora budowlanego, tym bardziej, że poza Głosem PSB nigdzie się wcześniej w takim zestawieniu nie pojawiły.

Wykres 1 pokazuje, że od lat import wyrobów dla budownictwa maleje (nie bez wahań), a eksport szybko rośnie. Pomiędzy 2010 r. a 2015 r. przewaga eksportu nad importem powiększyła się 2-krotnie, z relacji 1 : 2,8 dochodząc do 1 : 5,5.
Zanim poświęcimy więcej uwagi poszczególnym grupom wyrobów, dwa spostrzeżenia ogólnej natury. Skala zjawiska jest poważna, wartość wyrobów branych pod uwagę wyraża się w poszczególnych grupach częściej w setkach milionów złotych, niż w dziesiątkach, a globalnie liczona jest w miliardach złotych. Import w sposób istotny dopełnia rynek krajowy, ale inwestorzy, wykonawcy budowlani, kupcy handlujący „budowlanką” zyskują również na eksporcie. Polscy producenci skutecznie lokują swoje wyroby w Niemczech, Wlk. Brytanii, Szwecji, Francji, Norwegii, Belgii (najwięksi odbiorcy). Czy inwestorzy i wykonawcy budowlani z tych państw kupowaliby w Polsce kiepski towar?... Takie same materiały budowlane trafiają na nasz rynek krajowy.
Statystykę handlu zagranicznego materiałami budowlanymi (wybrane grupy wyrobów, lata 2014–2015) zawiera w mini pigułce tabela. Po stronie importu w 2015 r. wzrost notowano w 3 grupach wyrobów, a spadek w 6. W eksporcie zdecydowanie przeważały wzrosty – w 8 grupach. W 2015 r., w każdej z grup wyrobów eksport realizowany był do zdecydowanie większej liczby państw, niż import. W 4 grupach wyrobów wartość importu przeważała nad eksportem, w 5 dominował eksport. Import realizowano w sumie z niemal 60 państw, a eksport trafił do ponad 110. Wartość zsumowanego eksportu wyrobów dla budownictwa sięgnęła w 2015 r. 3841 mln zł – wzrost o 10% w porównaniu z rokiem poprzednim, natomiast wartość importu zamknęła się w kwocie 697 mln zł – spadek o 1%. Eksport był rekordowo wysoki, nigdy w poprzednich latach nie przekroczył 3,5 mld zł. Import tylko raz był równie niski (w 2013 r.).

* Niniejszy artykuł obejmuje wybrane grupy wyrobów, do których sięgnęliśmy opierając się na Nomenklaturze Scalonej CN, bazującej na 6-cyfrowym Zharmonizowanym Systemie Oznaczania i Kodowania Towarów (HS), co stanowi podstawową klasyfikację towarową dla całego handlu zagranicznego. Importu i eksportu cementu nie analizujemy, dane dla tej grupy wyrobów od lat systematycznie i bardzo profesjonalnie prezentuje Stowarzyszenie Producentów Cementu (www.polskicement.pl).

Import
Co sprowadzamy najczęściej z zagranicy? W 2015 r. ponad 40% wartości importu stanowiły materiały z 2 grup: wykładzin podłogowych, ściennych, sufitowych, z polimerów chlorku winylu oraz dachówek ceramicznych. W obu grupach import przeważa, ale na tym podobieństwa się kończą. Dostawcy wykładzin zanotowali bowiem w 2015 r. wzrost (+13%), podczas gdy firmy sprzedające nam dachówki ceramiczne spadek (–4%). Import wykładzin od lat rośnie, natomiast dostawy z zagranicy dachówek ceramicznych od 2012 r. spadają.
Zbliżoną wartość ma import płyt parkietowych drewnianych i wyrobów z asfaltu lub podobnego materiału (czyli papy). O ile jednak sprzedaż do Polski papy w 2015 r. zmalała (–7%), to parkietów wzrosła (+16%). Mimo to import papy nadal przeważa nad eksportem, gdy w przypadku parkietów dominanta eksportu jest 8,5-krotna
Kolejne porównywalne wartościowo grupy to zlewy, umywalki, wanny, bidety, miski klozetowe, płuczki ustępowe, z ceramiki, również chińskiej (czyli ceramika sanitarna, wzrost sprzedaży do Polski o 2%), cegły budowlane, ceramiczne (spadek o 9%) oraz okna, okna francuskie i ich ramy, drewniane (spadek o 4%). Tylko w przypadku cegieł ceramicznych import przeważa, ale w ostatnich latach notuje spadki, natomiast eksport stabilizuje się. Import okien drewnianych wobec potencjału polskich producentów ma marginalne znaczenie. Import ceramiki sanitarnej w ostatnich latach powoli rośnie.
Dwie grupy wyrobów o najmniejszej wartości w imporcie to nieogniotrwałe zaprawy i masy betonowe (spadek sprzedaży do Polski o 29%) oraz drzwi, ich futryny i progi, drewniane (spadek o 32%). W obu grupach import maleje.

Największymi dostawcami wyrobów budowlanych do Polski są firmy z Niemiec. Wartość importu od naszego zachodniego sąsiada (w sumie 255 mln zł) przeważa 4-krotnie nad dostawami z zajmującej drugą pozycję Ukrainy. Liczą się także tutaj: Rosja, Francja, Szwecja, Węgry i Czechy. Warto odnotować, że wartość 20 mln zł przekroczył w 2015 r. import z Chin.

Co sprowadzamy z poszczególnych państw? Niemcy są największymi dostawcami do Polski w 4 grupach: dachówki ceramiczne (w 2015 r. za 135 mln zł), cegły ceramiczne (40 mln zł), nieogniotrwałe zaprawy i masy betonowe (22 mln zł) oraz ceramika sanitarna (16 mln zł). Ukraina dominuje w dostawach parkietów drewnianych (60 mln zł). Rosja sprzedaje do Polski głównie papę (44 mln zł). Francja zajmuje pierwsze miejsce na liście dostawców wykładzin z polimerów chlorku winylu (30 mln zł). Firmy z Węgier dominują w dostawach okien drewnianych (28 mln zł). W marginalnej pod względem importu grupie wyrobów – drzwi drewnianych, przewagę nad innymi mają dostawcy z Rumunii (9 mln zł).

Eksport
Jakie wyroby budowlane produkowane w Polsce cieszą się największym popytem zagranicą? Podium zajmują bazujące na surowcu drzewnym.
Niemal połowę wartości eksportu zapewniają okna drewniane (w 2015 r. sprzedaż do 59 państw za 1850 mln zł, wzrost wobec poprzedniego roku o 9%), których największymi odbiorcami są Niemcy (578 mln zł), Wlk. Brytania (547 mln zł) i Francja (196 mln zł). Po kilkadziesiąt mln zł zostawiają polskim producentom takich okien importerzy z Danii, Norwegii, Belgii i Szwecji.
Druga grupa w rankingu eksportowych hitów to parkiety drewniane (sprzedaż do 70 państw za 823 mln zł, wzrost wobec 2014 r. o 10%). Kupujący to głównie odbiorcy ze Szwecji (231 mln zł), Wlk. Brytanii (130 mln zł) i Niemiec (78 mln zł). Zakupów rzędu 45–55 mln zł dokonują w Polsce firmy z Francji, Belgii i Norwegii. Wielkim popytem cieszą się również polskie drzwi z drewna (sprzedaż do 73 państw za 642 mln zł, wzrost wobec poprzedniego roku o 15%), które w największych ilościach odbierają firmy z Niemiec (191 mln zł), Wlk. Brytanii (107 mln zł), Słowacji (76 mln zł) i Czech (68 mln zł).
W 2015 r. mocno wzrósł eksport ceramiki sanitarnej (do 191 mln zł, 26% większa wartość niż w 2014 r.). Kupują głównie odbiorcy z Francji (43 mln zł), Niemiec (27,5 mln zł) i Wlk. Brytanii (21 mln zł). Największą dynamikę miał jednak eksport papy (wartość 47 mln zł, wzrost 37% wobec 2014 r.). W tej grupie wyrobów wahania z roku na rok są największe i rokowania na przyszłość najtrudniejsze. Eksport dachówek ceramicznych oraz wykładzin z polimerów chlorku winylu ma mniejszą wartość niż import, zwraca przy tym uwagę to, że sprzedaż dachówek z roku na rok rośnie, a eksport wykładzin osiągnął w 2015 r. najniższy poziom w notowaniach z ostatnich 6 lat.

Do jakich państw trafiają materiały budowlane wyprodukowane w Polsce? Najczęściej do Niemiec (w 2015 r. za 955 mln zł), ale przewaga nad wiceliderem – Wlk. Brytanią nie jest duża. W 2015 r. na zakup wyrobów budowlanych firmy z Wlk. Brytanii wydały w Polsce 842 mln zł, ze Szwecji 312 mln zł, z Francji 300 mln zł, Norwegii 155 mln zł, Belgii 131 mln zł, Czech 114 mln zł, Danii 101 mln zł, Słowacji 88 mln zł.
                                                                                ***
Oferta polskiego rynku materiałów budowlanych nie odbiega od znanej z większości rynków innych państw Unii Europejskiej. Import dopełnia produkcję krajową. Eksport z Polski potwierdza wysoką jakość wielu grup wyrobów. Należy oczywiście pamiętać o zagranicznym „wsadzie technologicznym” w różne wyroby wytwarzane w polskich firmach. Przypomnę też ponownie, że wielu grup wyrobów (np. z tworzyw sztucznych dla budownictwa czy metalowych elementów stolarki budowlanej) w ogólnie dostępnej statystyce nie znajdziemy.

Mirosław Ziach

Poprzedni

Beton komórkowy – najwyższa jakość na budowie

Beton komórkowy – najwyższa jakość na budowie
Następny
Wykonawcy budowlani ze Stalowej Woli

Wykonawcy budowlani ze Stalowej Woli